Çocuklarda 2 yaş dönemi, birçok anne-babanın zorlandığı, “Çocuğumu anlayamıyorum, birden hareketleri değişti. Neler oluyor?” dediği bir geçiş evresidir.
Bu dönemde çocuk, bebeklikten çocukluk evresine geçmektedir. Artık yürümeyi öğrenmiştir ve ufak ufak konuşmaya da başlamıştır.
Motor becerilerdeki bu gelişme, çocukta güçlü bir keşif duygusunu beraberinde getirir.
Ancak keşifleri sırasında dünyanın çok büyük bir yer olduğunu ve her şeyi tek başına yapmak istemesine rağmen yapamayacağını fark etmesiyle; inatçılık, öfke nöbetleri, “hayır” deme eğilimi, duygusal dalgalanmalar, kurallara karşı direnç, vurma ya da kırma gibi davranışlar görülebilir.
Anne-Babalar Bu Dönemle Nasıl Baş Etmeli?
Öncelikle bu dönemin gelişimsel sürecin normal bir parçası olduğunu ve her çocukta görülebileceğini bilmekte fayda vardır.
Her çocuğun gelişim hızı farklı olduğu için, ebeveynler bazen çocuklarının yaşına özgü normal davranışlarını gelişimsel bir problem olarak yorumlayabilirler.
Aşağıda belirttiğim baş etme yöntemlerini uygulamanız, hem çocuğunuzun hem de sizin bu dönemi daha kolay atlatmanıza yardımcı olacaktır:
- Sabır en önemli anahtar.Bu yaşlarda çocuğun dil gelişimi tam tamamlanmadığı için isteklerini anlatması ve anne-babasının bu istekleri anlaması zor olabilir. Bu anlaşılamama durumu, çocukta agresifliğe yol açabilir.Bu noktada “sabır” sihirli kelimemizdir. Çocuğun isteklerini ve sergilediği zorlayıcı davranışları daha ılımlı bir şekilde karşılamak, anlaşıldığını hissetmesine yardımcı olur ve davranışlarını daha sakin hale getirir.
- Olumlu davranışları takdir edin.Çocuğunuzun daha sakin ve olumlu davrandığını gördüğünüzde bunu takdir etmeniz, o davranışların pekişmesini sağlar.Takdir görmek, çocuğun olumlu davranışlarını sürdürmesi için güçlü bir motivasyondur.
- Empati kurun.Çocuğunuzun öfkesinin, yaşadığı hayal kırıklığının veya huzursuzluğunun altında yatan nedeni anlamaya çalışın.Çocuğunuz anlaşıldığını hissettikçe agresif davranışları azalacaktır.
- Duygular üzerine konuşun.Çocuğunuzla konuşurken duygu paylaşımı yapın. Hem kendi duygularınızı onunla paylaşın hem de neden böyle hissetmiş olabileceğine dair konuşun.Bu, duygusal farkındalık gelişimi açısından çok kıymetlidir.
- Tutarlı olun.Kurallar koyduğunuzda bunları kararlı ve istikrarlı bir şekilde uygulayın. Böylece çocuk, zamanla neleri yapıp neleri yapmaması gerektiğini, yani sınırlarını öğrenir.
- Günlük rutinler oluşturun.Örneğin, “Her sabah kalktıktan sonra ilk iş tuvalete gidilecek ve yüz yıkanacak.” gibi rutinler, çocuğunuza sorumluluk almayı öğretir.Aynı zamanda bu rutinlerin günün geri kalanını nasıl kolaylaştırdığını göstermek de faydalı olur.(Örneğin: “Bak, şimdi oyun oynamak için daha fazla vaktimiz kaldı.” demek gibi.)
Bu adımları uyguladığınızda çocuğunuzla yaşadığınız krizler zamanla daha dengeli hale gelecektir.
Ancak belirli bir süre sonra davranışlarında bir değişim görmüyor, aksine zorlu davranışlarının arttığını fark ediyorsanız, çocuk alanında çalışan bir uzmandan destek almanız faydalı olacaktır.
Psk. Ebru Günay
